Dziobak - miniaturka

W lutym 2014 Królewska Mennica Australijska w Canberze wyemitowała dwudolarową złotą monetę z dziobakiem. Jest ona maciupeńka - przy wadze zaledwie 0.5g ma średnicę 11.15mm. Dokładnie takie same rozmiary i masę miała też miniaturowa złota dwudziestocentówka z 2012 roku. Dla porównania - polska jednogroszowa moneta ma średnicę "aż" 15.5mm, zaś omawiane tu wcześniej złote monety o masie 1/25 uncji są jeszcze nieco większe.

Moneta jest bita stemplem lustrzanym w złocie 9999. Jej nakład to 5 000 sztuk. Autorem rewersu, na którym widać pływającego pod wodą przy dnie dziobaka, jest Vladimir Gottwald. Na rewersie zmieścił się jeszcze w górnej części napis "1/2g .9999 Au". Biorąc pod uwagę rozmiar użytego krążka, trzeba przyznać, że szczegółowość wizerunku robi wrażenie! Awers to standardowy wizerunek królowej Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya. Rant jest ząbkowany.

Moneta wchodzi w skład serii półgramówek z różnymi australijskimi zwierzętami wydawanych przez Royal Aaustralian Mint od kilku lat. Warto tu zauważyć, że w czasie gdy Mennica Królewska co roku prezentuje inne zwierzę, mennica z Perth co roku wydaje monetę o tych samych parametrach ze zmieniającym się co rok wizerunkiem kangura.

Mapa z dziobakiem

No i jest! Mennica w Perth wprowadziła do obiegu kilka godzin temu czwartą z serii jednodolarówek w kształcie konturu Australii. Tym razem tematem przewodnim jest dziobak. Co ciekawe, w serwisie eBay moneta ta pojawiła się w ofercie jednego ze sklepów numizmatycznych już w zeszły czwartek. Przypomniało mi to w pewnym stopniu dialog z filmu "Kosmiczne Jaja", a mianowicie: 'Podajcie mi kasetę z filmem "Kosmiczne Jaja". - Ale przecież my dopiero ten film kręcimy!... - To kaseta piracka, wydali ją zanim jeszcze nakręciliśmy film.'

Moneta bita jest stemplem zwykłym w srebrze próby 999. Jej masa to jedna uncja, czyli 31.135g. W przypadku tak nieregularnego kształtu nie można mówić o średnicy, zamiast tego mennica podaje odległość między dwoma najdalszymi punktami na jednej stronie monety - wynosi ona 40.6mm, zaś grubość to 4mm. Nakład ma nie przekroczyć 6 000 sztuk. Raport Perth Mint podaje, że w ciągu pierwszego roku po dacie emisji sprzedano 5 256 sztuk.

Obrazek z oficjalnej strony Perth Mint

Na rewersie widoczny jest kolorowany motyw strumienia i wodospadu. Ponad nim znajduje się napis: "PLATYPUS | 1oz 999 silver", zaś poniżej rok wybicia: 2013. W poblizu miejsca na mapie Australii, gdzie powinno być zlokalizowane miasto Perth znajduje się... symbol mennicy, czyli duże "P". Na tle strumienia widoczny jest dziobak, już nie kolorowany, lecz płaskorzeźbiony. Ujęty jest od tyłu, a na jednej z jego tylnych łapek widoczne są inicjały projektantki Ing Ing Jong: "IJ". Taki sposób przedstawienia przypomina nieco ten z niezrealizowanego projektu australijskiej dwudziestocentówki; szczegóły są, oczywiscie, inne, ale koncept podobny:

Awers nowej monety jest zaskakująco prosty - zawiera jedynie portret JKM Elżbiety II autorstwa I. Rank-Broadleya na matowym tle otoczony napisem zawierającym imię królowej, nazwę państwa, rok bicia i nominał.

---

Ostatnie uaktualnienie: 20 stycznia 2015.

---

Młody dziobak w wersji uboższej

Jak się okazało, opóźnienie wydawnicze w Perth nie było wcale tak wielkie, jak jeszcze kilka dni temu pisano na stronach mennicy. Jednodolarowa moneta z brązu aluminiowego przedstawiająca młodego dziobaka jest już dostępna w sprzedaży.

Jak widać, wizerunek na rewersie niewiele różni się od tego użytego na omawianej niedawno monecie srebrnej. Nie jest jednak kolorowany, zaś sama moneta wybita została stemplem zwykłym, nie zaś lustrzanym, jak jej poprzedniczka. Autorką rewersu jest Elise Martinson, której inicjały można znaleźć za prawą przednią łapką dziobaka. 

Na awersie znajduje się portret Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya. Rant monety jest ząbkowany. Numizmat ma średnicę 30.6mm, jest więc nieco mniejszy od wersji srebrnej. Jego masa wynosi 13g. Nakład został ogłoszony jako nielimitowany. Raport Perth Mint podaje, że w ciągu pierwszego roku po dacie emisji sprzedano 15 001 sztuk.

Oficjalny wizerunek udostępniony przez Perth Mint

Moneta, podobnie jak inne z serii Australian Bush Babies II, sprzedawana jest na specjalnej karcie prezentacyjnej, na której poza nią znalazł się jeszcze znaczek o wartości 4.65 dolara australijskiego z takim samym wizerunkiem dziobaka, jaki wybity został w metalu. Znaczek ten kasowany jest okolicznościowym stemplem z datą 4 czerwca 2013.

---

Ostatnie uaktualnienie: 20 stycznia 2015.

---

Odkryj Australię raz jeszcze

Życie pełne jest niespodzianek. Jak się okazało, zapowiadana na dzisiaj miedzioniklowa moneta z małym dziobakiem ma dwutygodniowe opóźnienie i trafi do obiegu dopiero po połowie tego miesiąca. Tymczasem jednak Perth Mint wyemitowała zupełnie inną monetę:

Jest to element serii "Discover Australia 2013", jak  widać po napisie w górnej części rewersu numizmatu. W dolnej jej części znajduje się podpis "Platypus", znak mennicy "P" oraz oznaczenie wagi i zawartości metalu: 1 uncja (31.135g) srebra 999. Rant jest ząbkowany, zaś awers to klasyczny wizerunek królowej Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya. Średnica monety to 40.6mm. Użyto stempla lustrzanego.

Pozostałe cztery srebrne jednodolarowe monety wyemitowane w tej serii przedstawiają kukaburę, emu, koalę i kangura. Wszystkie zostały zaprojektowane przez Ing Ing Jong, australijską projektantkę o aborygeńskim pochodzeniu. Przedstawiają zwierzęta na tle kolorowanego krajobrazu (w przypadku dziobaka jest to fragment tropikalnego lasu deszczowego).

Pozycja, w jakiej znajduje się dziobak wskazuje na to, że właśnie nazbierał on sporo pokarmu na dnie strumienia i szykuje się do wypłynięcia na powierzchnię, aby tam swój łup schrupać.
 
Całkowity nakład tej monety ma nie przekroczyć 5 000 egzemplarzy. Raport Perth Mint podaje, że w ciągu pierwszego roku po dacie emisji sprzedano zaledwie 369 sztuk. Sprzedaż wciąż trwa, więc liczba ta z pewnością wzrośnie, ale - według mnie - nieznacznie.

---

Ostatnie uaktualnienie: 20 stycznia 2015.

---

Młody dziobak

Kilka dni temu mennica w Perth wyemitowała monetę przedstawiającą - na wybitym stemplem lustrzanym rewersie - młodego dziobaka. Samo stworzenie jest kolorowane, zaś w tle znajduje sie motyw roślinny i napis "Australian Platypus". Autorką rewersu jest Elise Martinson.

Masa monety to pół uncji (15.591g), jej średnica wynosi 36.6mm, zaś rant jest ząbkowany. Nakład monety ma wynieść co najwyżej 10 000. Użytym metalem jest srebro próby 999. Jako że jest to moneta półuncjowa, jej nominał to 50 centów. Awers stanowi standardowy wizerunek królowej Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya. Rant jest ząbkowany.

Jest to czwarta emisja w serii Australian Bush Babies II. Poprzedzona ona była monetami pokazującymi młode: kukaburę, oposa i kolczatkę, zaś w kolejce czeka jeszcze wombat. Pierwsza seria, wybita w latach 2010-2011, przedstawiała kangura, lotopałankę (glider), psa dingo, myszoskoczka (bilby) oraz koalę. Srebrnym monetom z pierwszej serii towarzyszyły wyemitowane nieco później monety z brązu aluminiowego z tymi samymi motywami. Być może więc pojawią się także odpowiedniki monet z drugiej serii, choć nie są one jeszcze oficjalnie zapowiedziane.

Raport Perth Mint podaje, że w ciągu pierwszego roku po dacie emisji sprzedano 4 338 sztuk.

---

Ostatnie uaktualnienie: 20 stycznia 2015.

---

Sztuka aborygeńska raz jeszcze

Latem 2011 roku mennica w Perth wyemitowała trzy kolejne monety z dziobakiem:

Wielkości wizerunków są proporcjonalne do wielkości monet.

Są to tak zwane klipy, czyli monety o kształcie zbliżonym do prostokąta. (Nie są to sztabki, gdyż te nie miewają nominału.) Stanowią one czwartą odsłonę kolekcji "Sztuka Aborygeńska", poprzednio ukazały się w niej monety z kangurem, żółwiem i delfinem. Autorem rysunku na rewersie jest Darryl Bellotti, zaś wizerunku królowej Elżbiety na awersie I. Rank-Broadley. Wszystkie mają rewers wybity stemplem lustrzanym, a awers odwrotnie lustrzanym. Poniżej pokazany jest awers większej ze złotych monet:

Parametry monet:

• Nominał 25 dolarów, masa 10g (0,322 uncji), wymiary 25.6x15.6x3mm, złoto próby 9999, nakład 2 501.
• Nominał 15 dolarów, masa 2.5g (0,08 uncji), wymiary 22.6x13.6x2mm, złoto próby 9999, nakład 10 501.
• Nominał 1 dolar, masa 31.135g (1 uncja), wymiary 47.6x27.6x4mm, srebro próby 999, nakład nielimitowany.

Złote klipy sprzedawane są w pudełkach, srebrne zaś na specjalnych tekturowych kartach prezentacyjnych:

Ostatecznie wyemitowano: 198 monet $25, 252 monet $15 oraz 1 970 monet $1.

---

Ostatnie uaktualnienie: 10 marca 2013.

---

Dziobak lokacyjny

W tytule nie chodzi, wbrew pozorom, o lokację miasta, lecz o lokatę kapitału. Monety i sztabki lokacyjne - w odróżnieniu od obiegowych i kolekcjonerskich - emitowane są, by służyć jako lokata oszczędności w metale szlachetne. Ich wartość opiera się na zawartym w nich kruszcu, nakład jest spory, a marża emitenta niewielka.

W latach 1988 - 2000 mennica w Perth biła platynowe monety lokacyjne (inaczej zwane też bulionowymi) z wizerunkiem koali. Potem produkcji platynowych monet zaprzestano. Do platyny postanowiono wrócić w bieżącym roku emitując bulionową monetę z dziobakiem. Jej parametry sa następujące:

• Masa: 1 uncja (31.12g).
• Średnica: 32.6mm.
• Grubość: 2.7mm.
• Próba 9995.
• Nominał: 100 dolarów australijskich.
• Nakład: na żądanie (w roku 2011 do końca czerwca sprzedano 13 746 sztuki, a do początku grudnia maksymalny deklarowany nakład - 30 000 - został wyprzedany całkowicie).
• Awers: wizeruniek JKM Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya, stempel odwrotnie lustrzany (błyszczące wypukłe fragmenty).
• Rewres: dziobak nurkujący wśród wodorostów, stempel podwójnie lustrzany (błyszczące najbardziej wklęsłe i najbardziej wypukłe elementy). Autorką tego pięknego przedstawienia dziobaka jest Natasha Muhl.

Oficjalny wizerunek monety udostępniany przez Perth Mint

Wersje z następnych lat różną się od wyżej pokazanej jedynie datą widoczną w dolnej części rewersu. W kolejnych latach seria platynowych dziobaków ma być kontynuowana.

Nakłady w kolejnych latach:

• 2011-2012: 30 000; 
• 2013: 2000; 
• 2014: na żądanie, nielimitowany.

Poniżej można oglądnąć film promocyjny udostępniony przez mennicę:

 

---

Ostatnie uaktualnienie: 29 kwietnia 2014.

---

Polski trop

Mało kto przypuściłby, że moneta z dziobakiem mogła zostać wybita w Polsce - a jednak tak się stało. Formalnym emitentem jednodolarówki z 2010 roku jest co prawda wyspa Niue, ale produkcja miała miejsce w Mennicy Polskiej w Warszawie, zaś projektantka nosi bardzo słowiańskie imię, zowie się bowiem Dobrochna Surajewska.

Moneta ma kształt kwadratu, jest to więc tak zwana klipa. Długość boku wynosi 40mm, zaś masa 28.28g. Próba srebra to 925 (szterling). Warto tu zauważyć, że srebro o tej właśnie masie i próbie używane jest przez Mennicę Polską do wyrobu srebrnych dwudziestozłotówek. Nakład monety wynosi 9 000. Użyto stempla lustrzanego.

Rewers monety pokazuje dziobaka stojącego w zaroślach nad brzegiem wody. Wśród znajdujących się wkoło niego roślin wyróżnia się duży liść paproci. Wzdłuż dolnej krawędzi znajduje się łacińska nazwa dziobaka: "Ornithorhynchus anatinus":

Moneta stanowi trzecią część serii "osobliwości natury". W roku 2010 w tej serii pojawiły się jeszcze widłoróg i muchołówka amerykańska, zaś w 2011 - latająca żaba. Monety mają wspólny awers (różniący się jedynie rokiem wybicia) wykorzystujący portret królowej Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya. Otoczenie portretu stanowi motyw złożony ze zwierzęcych tropów oraz liści:

Platynowe marzenia

W serii "Discover Australia - dreaming" zaprojektowanej przez Darryla Bellottiego poza srebrnymi i złotymi znalazły się także monety platynowe. Zwierzęta przedstawione są na nich w pozycjach związanych z rytuałami godowymi lub z aborygeńskimi wierzeniami ich dotyczącymi. Podobnie jak w przypadku pozostałych dwóch serii wizerunki utrzymane są w "kreskowej" stylistyce charakterystycznej dla sztuki rodzimych mieszkańców Australii. Autorem portretu JKM Elżbiety II reprodukowanego na awersach jest I. Rank-Broadley. Monety wybite są stemplem lustrzanym w platynie 9995, fragmenty tła rewersów są kolorowane.

Oficjalne wizerunki monet udostępniane przez Perth Mint.
Średnice proporcjonalne do rzeczywistych średnic monet.

Dostępne są dwa, widoczne powyżej, nominały:

• 15 dolarów: średnica 16.6mm, masa 3.12g (1/10 uncji), grubość 1.32mm, nakład 2 500.
• 50 dolarów: średnica 25.6mm, masa 15.56g (1/2 uncji), grubość 2.3mm, nakład 1 000.

Monety te można kupić, podobnie jak inne z tej serii: pojedynczo albo też w zestawach po pięć (dany typ monety z danego roku) i piętnaście (dany typ monety z trzech lat) sztuk.

Ogółem sprzedano: 131 sztuk monet $50 oraz 394 sztuki monet $15.

---

Ostatnie uaktualnienie: 10 marca 2013.

---

Złote Marzenia

Przed nami ciąg dalszy serii "Discover Australia - Dreaming". Złote monety w tej serii pokazywały stworzenia odpoczywające. Awersy wszystkich zaprojektował Ian Rank-Broadley, rewersy zaś (zgodnie z kanonami sztuki aborygeńskiej) Darryl Bellotti. Monety wybijano stemplem lustrzanym w złocie próby 9999. Istnieja trzy wersje:

• 1/2 uncji (15.554g), nominał $50, średnica 25.6mm, grubość 2.4mm, nakład 1 000.
• 1/10 uncji (3.111g), nominał $15, średnica 16.6mm, grubość 1.5mm, nakład 2 500.
• 1/25 uncji (1.244g), nominał $5, średnica 14.6mm, grubość 1.4mm, nakład 25 000.

Oficjalne wizerunki monet udostępniane przez Perth Mint.
Średnice proporcjonalne do rzeczywistych średnic monet.

Podobnie jak w przypadku monet srebrnych i platynowych z serii "Dreaming", prezentowane powyżej numizmaty dostępne są pojedynczo, albo tez w zestawach zawierających 5 albo 15 monet (wszystkie zwierzęta z danego roku na danej wielkości monecie lub wszystkie zwierzęta z trzech lat w danej wersji).

Ogółem do obiegu trafiło: 339 sztuk monety $50, 846 sztuk monety $15 oraz 1 236 sztuk monety $5.
 

---

Ostatnie uaktualnienie: 10 marca 2013.

---

Srebrne marzenia

Duży sukces serii monet "Odkryj Australię" zachęcił mennicę w Perth do wydania kolejnej, pod tym samym hasłem, lecz tym rzazem z podtytułem "Marzenia". Seria, wydawana w latach 2009-2011, ukazuje australijskie zwierzęta przedstawione w stylistyce typowej dla rodzimych Australijczyków. Autorem rewersów był aborygeński artysta -  Darryl Bellotti. Monety z kolejnych lat przedstawiały: 

• 2009 - kangura, delfina, węża, żurawia i kolczatkę, 
• 2010 - jaszczurkę, koalę, dziobaka, krokodyla i wombata, 
• 2011 - dingo, emu, rekina, kukaburę i diabła tasmańskiego.

W ramach serii dla każdego zwierzęcia pojawiały się monety srebrne, złote i platynowe. Monety srebrne to typowe jednouncjówki (masa 31.135g, średnica 40.6mm, nominał 1 dolar). Ich nakład wynosi 10 000, zaś próba srebra to 999. Wykonane są stemplem lustrzanym, przy czym fragmenty tła są kolorowane. Monety ukazują zwierzęta aktywne (na przykład poszukujące pożywienia).

Autorem użytego na awersie wizerunku Elżbiety II jest I. Rank-Broadley.

Poniżej pokazany jest rewers monety z 2010 roku przedstawiającej dziobaka:

Oficjalny wizerunek monety udostępniany przez Perth Mint

Ogółem sprzedano 4 934 egzemplarze tej monety.

---

Ostatnie uaktualnienie: 10 marca 2013.

---

Nietypowy metal

Monet wykonanych z tytanu nie spotyka się często. A jest to ciekawy metal: stosunkowo lekki, mocny i dający się zabarwić w całej objętości  na praktycznie dowolny kolor za pomocą odpowiednich domieszek. Tę ostatnią własność tytanu wykorzystała mennica Pobjoy wypuszczając w latach 2008-2009 trzy serie po pięć monet w kolorach kół olimpijskich. Australię i Oceanię reprezentują monety z 2009 roku w kolorze czarnym.

Oficjalne wizerunki monet udostępniane przez Pobjoy Mint

Wszystkie trzy serie mają tę samą średnicę (36.1mm). Pierwsza seria wykonana jest w całości z tytanu 990, masa monet wynosi 10g, ich nominał to 5 dolarów, a nakład 7 500. Druga seria ma tytanowe rdzenie i srebrny otok; nominał jest taki jak poprzednio, za to masa to 7g (2g tytanu 990 i 5g srebra 9999).  Są one znacznie cieńsze, stąd mniejsza masa mimo użycia srebra. Ich nakład wynosi 5 000. Seria trzecia ma otoki złote; nominał to 75 dolarów, a masa 12g (z czego 2g tytanu 990 i 10g złota 9999). Wybito ich 1 000. Dla monet bimetalicznych użyto stempli lustrzanych, dla czysto tytanowych - stempli zwykłych. Na samym tytanie różnicy jednak nie widać ze względu na strukturę powierzchni tego metalu.

Na rewersach widnieją: gołąbek pokoju (wspólny dla monet symbolizujących wszystkie kontynenty), sportowcy (dla Australii i Oceanii są to pływacy, na innych znajdują się wioślarze, biegacze, tenisiści i hokeiści), a także symbole kontynentów - tu: opera i most w Sydney oraz dziobak (Australia) i Krzyż Południa oraz ptak kiwi (Nowa Zelandia).

Awers monet z pierwszej serii jest prosty i zawiera portret Królowej  wykonany przez I. Rank-Broadleya. Monety z otokami z metali szlachetnych maja awers nieco bardziej urozmaicony (tu prezentowany dla numizmatu z otokiem ze srebra):

Oficjalny wizerunek monety udostępniany przez Pobjoy Mint

Pechowe drugie miejsce

W sporcie za pechowe uważane jest miejsce czwarte: niby poszło dobrze, a medalu nie ma. W konkursach mających na celu wdrożenie projektu, za pechowe należy uznać miejsce drugie - tylko jeden projekt, ten zwycięski, zostanie wcielony w życie. Gdy rozstrzygnięto konkurs na australijskie monety po decymalizacji (czyli przejściu z funtów, szylingów, pensów i ich wariacji na dolary i centy), zwycięzcą okazał się Stuart Devlin. Drugie miejsce zajął zaś Andor Mészáros. Jak wynika z relacji, jury miało naprawdę duży problem z wydaniem werdyktu, który z tych projektów ma zostać wdrożony. Ostatecznie zadecydowała - jak się zdaje - większa jednorodność projektów Devlina: wszystkie jego monety miały przedstawiać zwierzęta, podczas gdy w projekcie Mészárosa na monetach o nominałach 1 i 2 centy znajdowały się rośliny.

W 43 lata po wprowadzeniu australijskich dolarów, czyli w roku 2009, mennica w Perth wybiła serię monet według projektu Mészárosa. Na pięciocentówce znajduje się polujący dziobak. Jest to więc moneta o najmniejszym nominale przedstawiająca to stworzenie:

Moneta wybita jest stemplem lustrzanym w srebrze 999. Dostępna jest tylko w zestawach zawierających także monety 1, 2, 10 i 20 centów. Nakład tego zestawu to 7 500, z czego do końca 2011 roku sprzedano 3 344. Średnica to 19.6mm, a masa 2.74g. Na awersie znajduje się wizerunek królowej brytyjskiej autorstwa I. Rank-Broadleya.

---

Ostatnie uaktualnienie: 6 października 2012.

---

Petey Platypus

Pora na najmniejszą z wydanych dotąd monet. Prezentowana poniżej pięciodolarówka ma średnicę zaledwie 14mm, czyli jest o 0.1mm mniejsza niż pieciodolarowe monety wybite w roku 2007 i 2010. Jest jednak nieco grubsza, wiec jej masa wynosi tyle samo, co tamtych monet: 1/25 uncji czyli 1.235g.

Moneta należy do serii "Little Dinkums", wydawanej przez Royal Australian Mint w latach 2008-2010, w skład której wchodzą jeszcze przedstawienia koali, papugi, myszoskoczka, jaszczurki i diabła tasmańskiego utrzymane w podobnej stylistyce, wszystkie wybite stemplem lustrzanym w złocie 9999. Całkowity nakład tej monety wynosi 10 000 egzemplarzy. Część z nich była sprzedawana oddzielnie w fikuśnych pudełkach, pokazanych poniżej:

Oficjalny obrazek promocyjny udostępniany przez R.A. Mint

Jak widać, wieczko pudełka da się złożyć tak, by powstała mini-gablotka prezentacyjna.

Pozostałe monety zostały przez mennicę oprawione w  złote ramki z uszkiem - w ten sposób powstały sympatyczne wisiorki. Dodatkowo do sprzedaży trafiły gadżety związane z serią "Little Dinkums": lodówkowe magnesy i breloczki do kluczy lub komórek:

Oficjalne obrazki promocyjne udostępniane przez R.A. Mint

Dla młodych kolekcjonerów

Młodzi ludzie też często chcą kolekcjonować monety. Jednak - o ile nie są z bogatych domów - nie stać ich zazwyczaj na monety srebrne, nie mówiąc już o złotych. Z myślą o takich właśnie klientach mennica w Perth wypuściła w 2008 roku serię "Młodzi Kolekcjonerzy - Zestaw Zwierzęta Australii". W kolejnych latach pojawiły się jeszcze zestawy "Piraci", "Kosmos" i "Owady".

Seria "Zwierzęta" zawiera dwanaście monet, z których cztery mają na rewersach nieco zmodyfikowane wizerunki stworzeń, które pojawiły się we wcześniejszych latach w serii "Odkryj Australię". Te cztery to: kolczatka, wombat, jaszczurka i dziobak. Porównajmy poniższy obrazek z tym z poprzedniego wpisu - prawda, jaki podobny?

Oficjalny wizerunek monety udostępniany przez Perth Mint

Jako autor rewersu podany jest Justin Graham, lecz bystre oko dostrzeże inicjały "RV" na kamieniu po prawej stronie ("P" poniżej z lewej oznacza Perth). Prawdopodobnie więc Graham zaadaptował na potrzeby tej serii cztery spośród wcześniej użytych projektów Vanderwiela. Awers zawiera  królewski wizerunek autorstwa I. Rank-Broadleya.

Moneta wykonana jest z brązu aluminiowego, ma średnicę 30.2mm, waży 13.8g. Rewers wykonany jest stemplem lustrzanym, zaś awers odwrotnie lustrzanym (lustrzany połysk mają wypukłe części awersu, zaś tło jest matowe). Nominał to jeden dolar.

Moneta rozprowadzana była na specjalnych tekturowych kartach, które można było przechowywać w przystosowanym do tego albumie:

Karta z otworem na monetę (front/tył)

Mennica podaje, że do końca 2011 roku sprzedano 11 960 egzemplarzy tej monety.

---

Ostatnie uaktualnienie: 6 października 2012.

---

Odkryj Australię!

W latach 2006-2008 mennica w Perth wydała serię monet pod ogólna nazwą "Discover Australia". W każdym z tych lat ukazywało się po pięć monet srebrnych przedstawiających znane miejsca, po pięć złotych przedstawiających zwierzęta i po pięć platynowych przedstawiających kwiaty. Monty srebrne miały nominał jednego dolara, platynowe istniały w dwóch wersjach (15 i 50 dolarów) zaś złote w trzech (5, 15 i 50 dolarów). Wszystkie monety miały awers z wizerunkiem JKM Elżbiety II wykonanym przez I. Rank-Broadleya. Wszystkie wykonano stemplami lustrzanymi.

Logo serii "Discover Australia"

Diobak pojawił się w roku 2007 jako element serii zwierzęcej. Widać na niej, jak stworzenie nurkuje. Warto zwrócić uwagę, że projekt jest poprawny z zoologicznego punktu widzenia: zwierzę wiosłuje przednimi łapami naprzemiennie, zaś tylnymi i ogonem jedynie steruje.

Monety wykonano ze złota 9999 według następującej specyfikacji:

• $50: 1/2 uncji (15.5g), średnica 25mm, nakład 1 000.
• $15: 1/10 uncji (3.11g), średnica 16.6mm, nakład 2 500.
• $5: 1/25 uncji (1.235g), średnica 14.1mm, nakład 25 000.

Inicjały RV na kamieniu wskazują, że projektantem rewersu był Ryan Vanderwiel.

Uwagi:

Niektóre katalogi podają, że istnieją też monety  o nominałach 10 i 25 dolarów z tej serii, mennica jednak temu zaprzecza. 

Do  końca 2011 roku mennica sprzedała 257 monet $50, 1 632 monet $15 oraz 1 188 monet $5. Potem sprzedaż zakończono, tak więc są to dane ostateczne. Warto tu jednak dodać, że monet nie sprzedawano w kolejności numerów na certyfikatach, więc trafiają się egzemplarze o numerach wyższych niż wynikałoby to z wielkości sprzedaży.

---

Ostatnie uaktualnienie: 6 października 2012.

---

Młoda projektantka

W roku 2006 odbyły się w Melbourne XVII Igrzyska Wspólnoty Brytyjskiej. Z tej okazji został rozpisany wśród uczniów australijskich szkół średnich konkurs na projekt monety pięćdziesięciocentowej, która upamiętniłaby to wydarzenie. Zwyciężyła szesnastoletnia Kelly Just, a jej projekt wyrzeźbił na matrycy Vladimir Gottwald:

W  centrum monety znajduje się oznaczenie nominału - 50 centów, dalej w pierścieniu napisy "Melbourne 2006" oraz "XVIII Commonwealth Games", zaś dookoła pięć par sportowiec / zwierzę wykonujących podobne ruchy. W dolnej części pod wizerunkiem pływaka znajduje się dziobak. Warto też zwrócić uwagę na inicjały KJ pod kangurem. Awers monety zawiera królewski wizerunek I. Rank-Broadleya.

Moneta istnieje w dwóch wersjach: miedzioniklowej, wybitej stemplem zwykłym w nakładzie 20 502 806 (przekątna 31.51mm, masa 15.55g) oraz srebrnej, wybitej stemplem lustrzanym w nakładzie 5 402 (przekątna 31.51mm, masa 18.24g). Część miedzioniklowych monet zamknięta została w kapsułach znajdujących się na okolicznościowych kartach, które - wraz z innymi kartami zawierającymi pozostałe monety wybite z okazji igrzysk - można było zbierać w przystosowanych do tego celu albumach.

Front okolicznościowej karty z monetą

Tył okolicznościowej karty z monetą

Ewolucja kalendarza

Pora na największą monetę w naszym przeglądzie. Jej rozmiary są faktycznie imponujące: średnica wynosi 75.5mm, zaś masa to 10 uncji czyli 311,035g. To ponad trzydzieści deko czystego srebra (próba 999). Cóż: moneta wielka, a dziobak malutki; można go zobaczyć "na godzinie czwartej":

Jest to pierwsza z monet z cyklu "Ewolucja": Ewolucja Kalendarza, wydana w 2001 roku. Kolejne monety z tej serii, wydawane co rok, przedstawiały ewolucję czasu, alfabetu, liczb i wiedzy. Pokazany powyżej rewers ukazuje na kolejnych pierścieniach licząc od zewnętrznego:

• Napisy "Evolution of the Calendar" oraz "Australian Kookaburra 2001 - 10oz. 999 silver". (Moneta przynależy formalnie do linii monet z kukaburą - australijskim zimorodkiem - choć  tego ptaszka na niej nie ma!)
• Znaki zodiaku różnych kultur - dziobak należy do aborygeńskiego zodiaku.
• Nazwy miesięcy po angielsku.
• Nazwy dni tygodnia po łacinie.
• Nadrukowane w kolorze wyobrażenie układu słonecznego i gwiazd.

Awers to standardowy wizerunek JKM Elżbiety II wykonany przez I. Rank-Broadleya. Wartość nominalna: 10 dolarów. Stempel lustrzany.

Nakład tej monety to 2 250 egzemplarzy, z czego 1 500 sprzedawanych samodzielnie, pozostałe w zestawach z innymi srebrnymi monetami z 2001 roku. Mennica podaje, że do obiegu trafiły ogółem 1 802 sztuki.

"Federacyjne" 20 centów

W ramach zestawu sześciu złotych monet - wybitych przez Royal Australian Mint stemplem lustrzanym w roku 2001 z okazji  stulecia istnienia Federacji Australijskiej - znajduje się też dwudziestocentówka z dziobakiem. Nakład tego zestawu to 650 egzemplarzy. Niektóre źródła podają, że nakład wyniósł jedynie 350 sztuk, ale jest to pomyłka; sklep internetowy Rare Coin Collector ma obecnie w swojej ofercie zestaw numer 636 widoczny na zdjęciu poniżej:

 

Zestaw z 2001 roku. Obraz z witryny www.rarecoincollector.net

Parametry monety: średnica 28.52mm, masa 24.36g, złoto próby 9999, awers: I. Rank-Broadley, rewers: Stuart Devlin.

Moneta ta zasługuje na osobny wpis, jako że użyty wzór różni się odrobinę od standardowego: pomiędzy falami po prawej stronie monety znajduje się maleńka siedmioramienna gwiazdka - symbol Federacji Australijskiej. Ciekawostka: na każdej z monet wybijana ona była ręcznie.

Dziobak wśród lilii

Z okazji igrzysk olimpijskich Sydney 2000 wybito w Australii bardzo wiele różnych monet. Między innymi, jako wspólny projekt dwóch mennic (Royal Australian Mint i Perth Mint) powstała seria szesnastu pięciodolarówek. Wszystkie one noszą datę 2000, aczkolwiek część z nich wyprodukowana została wcześniej (począwszy od roku 1997). Masa monet to jedna uncja (31.645g), ich średnica to 40.5mm. Użyto stempli lustrzanych. Seria składa się z dwóch podserii: "Kultura Australii" (8 monet) oraz "Fauna i flora Australii" (także 8 monet). W tej drugiej podserii pojawił się w lutym 2000 taki oto numizmat:

Rewers przedstawia wyłaniający się z wody łebek dziobaka w otoczeniu lilii wodnych. W dolnej części znajduje się kolorowy nadruk z logo olimpiady w Sydney. Autorem rewersu - stanowiącego, jak dotąd, najbardziej nietypowe przedstawienie dziobaka - jest Stuart Devlin. Na awersie widnieje królewski wizerunek wykonany przez I. Rank-Broadleya. Produkcja nastąpiła w królewskiej mennicy w Canberze, o czym świadczy mała literka "C" widoczna poniżej zwierzątka.

Na rancie (czyli boku) monety dwukrotnie pojawia się tekst: "GAMES OF THE XXVII OLYMPIAD", czyli "Igrzyska XXVII olimpiady", zwrócony podstawami liter w stronę awersu.

Nakład całkowity jest - jak na okolicznościową monetę - bardzo duży, wynosi bowiem aż 100 000 egzemplarzy. Z tego:

• 5 000 znajduje się w zestawach ośmiu monet "Fauna i flora";
• 10 000 znajduje się w zestawach obejmujących wszystkie 16 monet;
• 3 000 znajduje się w zestawach zawierających powyższe 16 srebrnych monet i dodatkowo 8 złotych studolarówek o tematyce olimpijskiej;
• 82 000 jest w indywidualnych opakowaniach.

---

Ostatnie uaktualnienie: 18 czerwca 2011.

---